BỆNH NẤM HỒNG TRÊN CÂY CÀ PHÊ: TRIỆU CHỨNG VÀ BIỆN PHÁP ĐẶC TRỊ

Nấm hồng cà phê là bệnh thường phát triển mạnh trong mùa mưa, khi vườn có độ ẩm cao và tán cây rậm rạp. Bệnh xuất hiện trên thân, cành, sau đó làm cành khô, lá vàng rụng và có thể ảnh hưởng lớn đến khả năng mang trái của cây. Cùng Sataka tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

1. Bệnh nấm hồng trên cây cà phê là gì?

Nấm hồng cà phê là bệnh do nấm Corticium salmonicolor, còn được gọi là Erythricium salmonicolor, gây ra. Bệnh chủ yếu tấn công phần thân và cành của cây cà phê. 

Ở giai đoạn đầu, nấm tạo thành lớp mỏng bám trên bề mặt vỏ cây. Lớp này ban đầu có thể có màu trắng hoặc xám nhạt, sau đó chuyển dần sang màu hồng đặc trưng.

Khi bệnh tiếp tục phát triển, phần mô bên dưới bị ảnh hưởng. Khả năng vận chuyển nước và dinh dưỡng qua cành giảm dần, làm lá phía trên vàng, héo và rụng.

Nếu bệnh ăn sâu vào cành lớn hoặc thân chính, cây có thể bị khô cành, mất cành mang trái, thậm chí suy yếu nghiêm trọng.

Bệnh nấm hồng không chỉ gặp trên cà phê mà còn có thể xuất hiện trên chè, ca cao, hồ tiêu và một số cây ăn trái.

Bệnh nấm hồng trên cây cà phê là gì?

2. Nguyên nhân khiến bệnh nấm hồng phát triển mạnh

Nấm hồng cà phê thường xuất hiện nhiều khi điều kiện trong vườn thuận lợi cho nấm phát triển.

2.1. Vườn có độ ẩm cao

Bệnh phát triển mạnh trong điều kiện độ ẩm cao, đặc biệt khi bước vào mùa mưa kéo dài.

Nhiệt độ khoảng 25–30°C kết hợp với độ ẩm trên 80% tạo môi trường thuận lợi cho nấm sinh trưởng và lây lan. 

2.2. Tán cà phê quá rậm

Cây trồng quá dày hoặc ít được cắt tỉa sẽ làm không khí trong tán lưu thông kém.

Sau mưa, cành và lá giữ ẩm lâu hơn. Đây là điều kiện để nấm dễ phát triển trên thân và cành.

Vườn có nhiều cây che bóng nhưng không được điều chỉnh cũng có thể làm ánh sáng xuống tán thấp hơn và độ ẩm duy trì lâu.

2.3. Bón phân mất cân đối

Bón quá nhiều đạm có thể làm cây phát triển cành lá mạnh, tán rậm và khó thông thoáng.

Khi cây phát triển quá nhiều phần xanh nhưng chế độ chăm sóc không cân đối, điều kiện trong tán càng thuận lợi cho bệnh nấm hồng phát triển. 

2.4. Mầm bệnh lây từ cây này sang cây khác

Nấm có thể phát tán thông qua nước mưa, gió hoặc côn trùng.

Dụng cụ cắt tỉa đã sử dụng trên cây bệnh nhưng không được vệ sinh cũng có thể làm mầm bệnh lây sang cây khỏe.

Ngoài ra, cành lá từ vườn bị bệnh nếu được tận dụng làm phân hữu cơ khi chưa xử lý cũng có thể trở thành nguồn mang mầm bệnh. 

3. Triệu chứng của bệnh nấm hồng trên cây cà phê

Nhận biết sớm nấm hồng cà phê rất quan trọng vì bệnh thường bắt đầu từ một vị trí nhỏ rồi lan dọc theo cành.

Một số dấu hiệu có thể quan sát gồm:

• Ban đầu trên thân hoặc cành xuất hiện những mảng trắng nhạt hay xám bạc.
• Lớp nấm mỏng bám khá sát trên bề mặt vỏ.
• Sau một thời gian, màu của lớp nấm chuyển dần sang hồng nhạt rồi hồng đậm.
• Bề mặt vết bệnh có thể nhìn giống một lớp mạng mỏng.
• Phần vỏ bị bệnh bắt đầu nứt, khô và bong ra.
• Lá trên cành nhiễm bệnh chuyển vàng, héo rồi rụng.
• Cành bị bệnh nặng có thể khô dần từ phần ngọn.
• Nếu bệnh lan vào thân chính, toàn cây có nguy cơ suy yếu hoặc chết.

Nấm hồng thường xuất hiện trước ở vị trí nách cành hoặc chỗ phân nhánh. Từ đây, bệnh có thể lan dọc theo cành và tiếp tục sang các cành bên cạnh.

Những vườn cà phê già, cây yếu hoặc ít được chăm sóc thường dễ bị bệnh nặng hơn.

Sau các đợt mưa kéo dài, nên kiểm tra kỹ phần cành bên trong tán để phát hiện sớm các mảng trắng, xám hoặc hồng bất thường.

Triệu chứng của bệnh nấm hồng trên cây cà phê

4. Tác hại của bệnh nấm hồng trên cây cà phê

Nấm hồng gây hại trực tiếp trên cành, vì vậy ảnh hưởng của bệnh không chỉ nằm ở vài vết bệnh trên vỏ cây.

Khi cành bị tổn thương, quá trình vận chuyển nước và dinh dưỡng bị ảnh hưởng. Lá phía trên dần vàng và rụng, làm khả năng quang hợp giảm.

Một số tác hại thường gặp gồm:

• Làm khô và chết cành.
• Giảm số lượng cành mang trái.
• Làm lá vàng và rụng.
• Cây phát triển yếu hơn.
• Trái trên cây bệnh có thể nhỏ và phát triển không đồng đều.
• Tăng chi phí cắt tỉa, vệ sinh và phòng trừ bệnh.
• Bệnh nặng có thể làm cây chết và phải trồng lại.

Khi bệnh kéo dài qua nhiều vụ, sức cây giảm và vườn dễ bị thêm các vấn đề sâu bệnh khác.

Vì vậy, với nấm hồng cà phê, việc kiểm tra vườn và xử lý từ lúc bệnh mới xuất hiện thường hiệu quả hơn nhiều so với chờ cành đã khô mới can thiệp.

5. Biện pháp phòng và xử lý bệnh nấm hồng trên cây cà phê

Muốn kiểm soát nấm hồng cà phê tốt, cần kết hợp vệ sinh vườn, dinh dưỡng và thuốc trừ bệnh thay vì chỉ dựa vào một biện pháp.

Trước hết, cần tỉa bỏ những cành đã nhiễm bệnh, cành yếu và phần tán mọc quá dày. Cành bệnh sau khi cắt nên được thu gom và xử lý, không để nằm lại trong vườn.

Dụng cụ cắt tỉa cần được vệ sinh sau khi xử lý cây bệnh để hạn chế mang mầm bệnh sang cây khác.

Một số biện pháp quan trọng gồm:

• Tỉa cành, tạo tán để ánh sáng và không khí đi vào bên trong cây.
• Điều chỉnh cây che bóng nếu vườn quá râm.
• Làm cỏ và giữ khu vực quanh gốc thông thoáng.
• Bón NPK cân đối, tránh sử dụng quá nhiều đạm.
• Ưu tiên phân hữu cơ đã hoai mục, không dùng phân tươi.
• Có thể sử dụng chế phẩm chứa Trichoderma và vi sinh vật có ích để hỗ trợ môi trường đất.
• Kiểm tra vườn trước mùa mưa và sau những đợt mưa kéo dài. 

Khi bệnh đã xuất hiện, có thể sử dụng thuốc trừ nấm chứa các hoạt chất như Carbendazim, Copper Oxychloride, Mancozeb hoặc Hexaconazole theo đúng đăng ký và hướng dẫn của từng sản phẩm. Bordeaux cũng được sử dụng để xử lý, bảo vệ thân và vết cắt trong chương trình phòng bệnh

Không nên sử dụng liên tục một loại thuốc qua nhiều lần xử lý. Luân phiên các nhóm thuốc phù hợp giúp giảm áp lực kháng thuốc.

Thời điểm cần chú ý nhất là trước mùa mưa, ngay khi phát hiện vết bệnh đầu tiên và sau những đợt mưa kéo dài.

Biện pháp phòng và xử lý bệnh nấm hồng trên cây cà phê

6. Câu hỏi thường gặp về bệnh nấm hồng trên cây cà phê

6.1. Nấm hồng cà phê thường xuất hiện vào thời điểm nào?

Bệnh thường phát triển mạnh trong mùa mưa, khi độ ẩm trong vườn cao và thời tiết ấm. Những vườn trồng dày, tán rậm và ít ánh sáng thường có nguy cơ bệnh phát triển mạnh hơn.

6.2. Nấm hồng cà phê thường xuất hiện ở vị trí nào?

Bệnh chủ yếu xuất hiện trên thân và cành. Giai đoạn đầu thường thấy ở nách cành hoặc vị trí phân nhánh, sau đó vết bệnh lan dọc theo cành.

6.3. Phòng nấm hồng cà phê như thế nào trong mùa mưa?

Nên giữ tán cây thông thoáng, tỉa cành hợp lý, điều chỉnh cây che bóng, bón phân cân đối và kiểm tra vườn thường xuyên. Sau mưa kéo dài cần kiểm tra kỹ những vị trí nách cành và cành nằm sâu trong tán.

Nấm hồng cà phê là bệnh gây hại chủ yếu trên thân và cành, dễ phát triển khi vườn có độ ẩm cao, tán cây rậm và thiếu ánh sáng. Để hạn chế bệnh, cần giữ vườn thông thoáng, bón phân cân đối, loại bỏ sớm cành bệnh và kiểm tra thường xuyên trong mùa mưa. Khi cần sử dụng thuốc trừ bệnh, nên chọn sản phẩm phù hợp với đối tượng đăng ký và tuân thủ đúng hướng dẫn sử dụng.

Sataka Việt Nam là đơn vị chuyên gia gia công và cung ứng vật tư nông nghiệp. Quý kháng hàng có nhu cầu gia công có thể tham khảo các sản phẩm của Sataka hoặc liên hệ để được tư vấn chi tiết.

CÔNG TY CỔ PHẦN SATAKA VIỆT NAM

Địa chỉ: Số 246 Nguyễn Kim Cương, Xã Tân Thạnh Đông, Huyện Củ Chi, TP.HCM

Hotline: 0856.555.585 hoặc 0789.917.927

Website: https://sataka.com.vn/